W Gmachu Głównym Politechniki Warszawskiej odsłonięto pomnik Gabriela Narutowicza. 17 marca mija 150. rocznica urodzin pierwszego prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.

Zdjęcie

Gabriel Narutowicz, pierwszy prezydent II Rzeczypospolitej Polskiej /reprodukcja: Piotr Mecik /Agencja FORUM
Gabriel Narutowicz, pierwszy prezydent II Rzeczypospolitej Polskiej
/reprodukcja: Piotr Mecik /Agencja FORUM

- Miejsce postawienia popiersia nie jest przypadkowe - powiedział rektor PW prof. Jan Szmidt. - Politechnika Warszawska ma szczególną rolę do odegrania, bo właśnie tutaj ta myśl techniczna, inżynierska, która przyświecała przez życie zawodowe panu prezydentowi Narutowiczowi, jest kontynuowana - dodał Szmidt.

- Choć profesor Narutowicz organizacyjnie nie był związany z Politechniką Warszawską, to jest on wzorem służby obywatelskiej - stwierdził doradca prezydenta prof. Tomasz Nałęcz. 

- On jest przykładem, jak można osobistą własną pomyślność, wielki sukces także materialny łączyć ze sprawą publiczną - dodał, podkreślając, że Narutowicz jest dobrym przykładem do naśladowania, bo mimo to, że jest postacią z początku XX w., pozostaje nowoczesnym Europejczykiem w każdym calu. 

Reklama

Autorem popiersia jest Marcin Lewicki. Rzeźba wykonana jest z brązu. Najpierw przez okres 2-3miesięcy powstawała w pracowni autora. A potem jeszcze miesiąc spędziła w pracowni odlewniczej.

Popiersie nawiązuje do innej płaskorzeźby Narutowicza autorstwa Edwarda Wittiga, która przez pewien czas była wyeksponowana w gmachu Politechniki Warszawskiej. 

Prezydent przez 5 dni

Gabriel Narutowicz sprawował najwyższy urząd w Polsce tylko pięć dni. Wcześniej był między innymi ministrem spraw zagranicznych i budowniczym wielu hydroelektrowni w Europie Zachodniej. Zginął w zamachu w 1922 roku, zastrzelony przez fanatycznego zwolennika endecji. 

Znaczną część życia spędził w Szwajcarii, gdzie był związany z Politechniką w Zurichu. W czasie I wojny światowej zbliżył się do koncepcji realizowanych przez Józefa Piłsudskiego.

Zdjęcie

Naczelnik Państwa Józef Piłsudski podczas rozmowy z nowo wybranym prezydentem Gabrielem Narutowiczem w Belwederze, 1922 /Z archiwum Narodowego Archiwum Cyfrowego
Naczelnik Państwa Józef Piłsudski podczas rozmowy z nowo wybranym prezydentem Gabrielem Narutowiczem w Belwederze, 1922
/Z archiwum Narodowego Archiwum Cyfrowego

Rok po odzyskaniu przez Polskę niepodległości Narutowicz wrócił do kraju, gdzie aktywnie zaangażował się w odbudowę państwa. W 1920 roku objął tekę ministra robót publicznych w rządzie Władysława Grabskiego - podejmował działania mające na celu regulację Wisły, a także nadzorował budowę hydroelektrowni w Porąbce na Sole. Wkrótce został ministrem spraw zagranicznych. W wyborach w 1922 roku poparł Unię Narodowo-Państwową, związaną z Józefem Piłsudskim. 

W tym samym roku wysunięto jego kandydaturę na prezydenta. Początkowo zamierzał odmówić, jednak ostatecznie przyjął propozycję złożoną przez działaczy PSL "Wyzwolenie". O jego wygranej przesądziły głosy lewicy, mniejszości narodowych oraz PSL "Piast", które wbrew oczekiwaniom, zamiast kandydata prawicy Maurycego hrabiego Zamoyskiego, poparło Narutowicza. 

16 grudnia 1922 roku Narutowicz zginął w zamachu w stołecznej Zachęcie, zastrzelony przez powiązanego z endecją fanatyka - malarza Eligiusza Niewiadomskiego. Zmarł na miejscu. Został pochowany w krypcie Katedry Warszawskiej.

Artykuł pochodzi z kategorii: Aktualności

Więcej na temat:gabriel narutowicz