Okres rozbicia dzielnicowego w Polsce obfitował w liczne zmiany władców. Ich spory i sojusze były przyczyną wielu zmian terytorialnych. Wykaz wydarzeń za panowania dwóch znaczących władców w dzielnicach - Mieszka III Starego i Kazimierza II Sprawiedliwego.

po 1175

W ostatniej ćwierci XII w. powstały romańskie, wykonane z brązu, dwuskrzydłowe Drzwi gnieźnieńskie. Ozdabia je 18 scen z    życia i męczeństwa św. Wojciecha. Fundatorem i autorem ich programu ikonograficznego był albo arcybiskup Jan z Brzeźnicy, albo jego następca Zdzisław. Główny wykonawca Piotr został określony jako Luitinus, co można odnieść do Lucin (Lille), jak i do Lucino (k. Como).

Reklama

Fundacja klasztoru  cysterskiego w Lądzie.

1177

Małżeństwo córki Mieszka III Starego, Anastazji, z księciem szczecińskim Bogusławem I umacnia sojusz Mieszka z władcami Pomorza (jeszcze przed 1177 r. syn Bogusława I, Racibor, ożenił się z inną córką Mieszka,  Salomeą).

Wydany w 1138 roku testament Bolesława Krzywoustego (statut sukcesyjny) podzielił kraj na 5 dzielnic, z których cztery stanowiły dziedziczne uposażenie synów Bolesława Krzywoustego, a piąta terytorium princepsa - księcia zwierzchniego, którym został najstarszy syn Krzywoustego, Władysław. czytaj więcej

Bunt możnych krakowskich przeciwko Mieszkowi III Staremu. Niezadowoleni z polityki wewnętrznej  możni  krakowscy  na  czele z biskupem Gedką wysunęli na tron Kazimierza Sprawiedliwego, którego popierał Bolesław Wysoki i syn Mieszka Starego, Odon. Mieszka Starego poparł natomiast Mieszko Plątonogi. Możni wygnali Mieszka Starego z Krakowa, w zamian Plątonogi zajął dzielnicę Bolesława  Wysokiego. Za cenę przywrócenia bratu dzielnicy, otrzymał Mieszko Plątonogi od Kazimierza Sprawiedliwego kasztelanię bytomską i oświęcimską. Bolesław Wysoki musiał jeszcze wydzielić dzielnicę głogowską dla swego młodszego brata, Konrada, który jednak rychło zmarł i jego dzielnicę zdołał Bolesław Wysoki zająć.

Kazimierz urodził się w 1138 roku, był najmłodszym synem księcia polskiego Bolesława III Krzywoustego i jego drugiej żony - Salomei z Bergu. Kiedy zmarł jego ojciec, był niepełnoletni, w przeciwieństwie do starszych braci - Bolesława IV Kędzierzawego, Mieszka III Starego i Henryka, nie otrzymał własnej dzielnicy, ale pozostawał pod opieką matki Salomei.

1177

Kazimierz Sprawiedliwy sprowadza cystersów z Morimond i funduje klasztor w Sulejowie.

1179

Odon wypędza swego ojca, Mieszka Starego, z Wielkopolski. Opuszczony niemal przez wszystkich, porzucił równocześnie ojczyznę i tron, zadowalając się wraz z trzema synami granicznym miasteczkiem [prawdopodobnie  chodzi o należący do Mieszka Plątonogiego Racibórz].

Fundacja klasztoru  cysterskiego w Wąchocku.

1180

Zjazd w Łęczycy. Kazimierz Sprawiedliwy uzyskuje zgodę duchowieństwa na ubieganie się o legalizację swego pryncypatu. W zamian za to zrzeka się tzw. ius spolii, czyli prawa księcia do majątku ruchomego   po   zmarłych biskupach i  opatach  oraz  ogranicza możnych w korzystaniu z  podwód  i stacji w dobrach kościelnych.

Mieszko III Stary wziął udział w zorganizowanej przez Albrechta Niedźwiedzia i Konrada miśnieńskiego krucjacie na Słowian nadłabskich. Bolesław Kędzierzawy zorganizował inną wyprawę krzyżową - na Prusów, sprzymierzeńców Władysława. Zadbano też, by papież zatwierdził klątwę rzuconą na Władysława. czytaj więcej

Kazimierz wspiera księcia drohiczyńsko-brzeskiego Wasylka Jaropełkowicza   w    jego    walkach o Brześć.

Ginie, odpierając najazd Ottona I brandenburskiego, Kazimierz I, książę dymiński.

Kazimierz   Sprawiedliwy    osadził w marchii gdańskiej Sambora.

1181

Uchwały zjazdu łęczyckiego zatwierdza papież Aleksander  III, który natchnionym wyrokiem umocnił panowanie Kazimierza, żeby wola ojcowska nie stanowiła dla niego żadnej przeszkody.

Książę szczeciński Bogusław I składa hołd cesarzowi Fryderykowi I. Utrata  Pomorza  Zachodniego.

Opanowanie Gniezna przez Mieszka Starego z pomocą Bogusława szczecińskiego, arcybiskupa gnieźnieńskiego Zdzisława i panów wielkopolskich.

1182

Wyprawa Kazimierza Sprawiedliwego z wojewodą krakowskim Mikołajem na Brześć w interesie wygnanego Światosława Mścisławicza. Po bitwie pod Brześciem, gdzie o zwycięstwie nad przyrodnimi braćmi   Światosława,  Romanem i Wsiewołodem, miał zadecydować entuzjazm rycerstwa polskiego na widok znaku zwycięskiego orła, Polacy osadzili w Brześciu Światosława.

Artykuł pochodzi z kategorii: Historia Polski do 1795 r.